आज, ८ मार्च २०२६ – आंतरराष्ट्रीय महिला दिन! हा दिवस जगभरातील महिलांच्या सामाजिक, आर्थिक, सांस्कृतिक आणि राजकीय यशांचा सन्मान करण्यासाठी, तसेच लिंग समानतेसाठी प्रेरणा देण्यासाठी साजरा केला जातो. यंदाची प्रमुख थीम “Give To Gain” आहे – म्हणजे देऊन मिळवणे. जेव्हा आपण उदारतेने देतो, सहकार्याने पुढे येतो, तेव्हाच लिंग समानतेची खरी प्रगती होते. (काही ठिकाणी UN च्या संदर्भात “Rights. Justice. Action. For ALL Women and Girls” ही थीमही चर्चेत आहे, जी महिलांच्या हक्क, न्याय आणि कृतीवर भर देते.)
सर्वांना मनापासून नमस्कार! आणि आंतरराष्ट्रीय महिला दिनाच्या – ८ मार्च २०२६ – हार्दिक शुभेच्छा!
आज हा दिवस फक्त फुलांच्या गुच्छांनी, शुभेच्छा कार्ड्सनी किंवा फोटोंनी साजरा करण्याचा नाही. हा दिवस आहे स्त्री शक्तीचा जागरणाचा, संघर्षाचा उत्सव, समानतेच्या लढ्याचा आणि भविष्यातील आशेचा!
११५ वर्षांपूर्वी, १९११ मध्ये पहिल्यांदा आंतरराष्ट्रीय महिला दिन साजरा झाला. तेव्हापासून आजपर्यंत लाखो-करोडो महिलांनी शिक्षणासाठी, मतदानाच्या हक्कासाठी, कामाच्या समान हक्कासाठी, सुरक्षिततेसाठी आणि स्वतंत्रतेसाठी लढा दिला. आजही हा लढा संपलेला नाही – तो अधिक तीव्र आणि आवश्यक झाला आहे.
यंदा, २०२६ मध्ये, आंतरराष्ट्रीय महिला दिनाची अधिकृत थीम आहे “Give To Gain” – म्हणजे देऊन मिळवणे. जेव्हा आपण उदारतेने देतो – शिक्षण, संधी, आधार, सुरक्षितता, आदर – तेव्हाच आपण खऱ्या अर्थाने मिळवतो. समाज मजबूत होतो, अर्थव्यवस्था वाढते, कुटुंब सुखी राहते आणि देश प्रगती करतो. दुसरीकडे, संयुक्त राष्ट्रांच्या निरीक्षणानुसार यंदाची थीम आहे “Rights. Justice. Action. For ALL Women and Girls” – सर्व महिलांसाठी आणि मुलींसाठी हक्क, न्याय आणि कृती. म्हणजे, फक्त बोलण्याने नाही, तर कृती करून, न्याय देऊन, हक्क मिळवून देऊन आपण खरी समानता आणू शकतो.
भारतात आजही अनेक ठिकाणी मुलींना शिक्षणापासून वंचित ठेवले जाते, कामाच्या ठिकाणी असमान वेतन मिळते, घरगुती हिंसाचार, बालविवाह, लैंगिक छळ असे अडथळे आहेत. पण तरीही भारतीय महिलांनी अनेक क्षेत्रांत कमाल केली आहे:
सावित्रीबाई फुले – पहिल्या मुलींच्या शाळेच्या संस्थापिका, ज्यांनी अंधकारात शिक्षणाचा दिवा पेटवला.
इंदिरा गांधी – भारताच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान, ज्यांनी देशाला मजबूत नेतृत्व दिले.
कल्पना चावला – अंतराळात पोहोचणारी पहिली भारतीय महिला.
पी. व्ही. सिंधू, मीराबाई चानू, हरमनप्रीत कौर – खेळात जग जिंकणाऱ्या.
आणि आजच्या काळात लाखो महिल्या – शेतकरी, डॉक्टर, इंजिनिअर, उद्योजक, शिक्षिका, पोलिस, सैनिक – रोज बदल घडवत आहेत.
पण हे यश फक्त एकट्या महिलांचे नाही. हे यश आहे त्या सर्वांच्या ज्यांनी दिले – आई-वडिलांनी शिक्षण दिले, शिक्षकांनी प्रोत्साहन दिले, समाजाने संधी दिली, सरकारने कायदे केले. म्हणूनच “Give To Gain” – देऊया शिक्षण, देऊया सुरक्षित वातावरण, देऊया समान वेतन, देऊया निर्णय घेण्याचा हक्क – आणि मग आपण सर्वजण मिळून जिंकू.
मित्रांनो आणि बहिणींनो,
स्त्री-पुरुष ही स्पर्धा नाही, ही भागीदारी आहे. जेव्हा घरात पती-पत्नी समान जबाबदाऱ्या उचलतात, जेव्हा ऑफिसात महिला-पुरुष समान संधी मिळवतात, जेव्हा समाजात मुलींना मुलांइतकेच महत्त्व दिले जाते – तेव्हाच खरा विकास होतो.
आज मी तुम्हाला एक छोटी गोष्ट सांगते:
एका छोट्या गावात एक मुलगी होती. तिच्या वडिलांनी तिला शाळेत पाठवले नाही, कारण “मुलींना शिकायची गरज नाही” असा समज होता. पण तिच्या शिक्षकाने तिच्या वडिलांना समजावले, तिला शिष्यवृत्ती मिळवून दिली. आज ती मुलगी डॉक्टर आहे आणि तिच्या गावात शेकडो मुलींना शिक्षण देत आहे. हीच आहे Give To Gain ची खरी शक्ती!
शेवटी मी म्हणेन –
स्त्री ही फक्त घराची नाही, तर जगाची शक्ती आहे.
तिला पंख द्या, ती आकाश गाठेल.
तिला आधार द्या, ती जग बदलेल.
तिला हक्क द्या, ती न्याय आणेल.
तिला संधी द्या, ती प्रगती घडवेल.
सर्व महिलांना, मुलींना, मातांना, बहिणींना पुन्हा एकदा खूप खूप शुभेच्छा!
Give To Gain – देऊया उदार हस्ते, मिळवूया समानतेची नवी उंची!
Rights. Justice. Action. – सर्वांसाठी हक्क, न्याय आणि कृती!
जय हिंद! जय महाराष्ट्र!!
धन्यवाद!