मराठी निबंध : संगणक नसता तर…?
आजचे जीवन संगणकावर पूर्णपणे अवलंबून आहे. जर संगणक नसता तर शिक्षण, आरोग्य आणि दळणवळण यावर काय परिणाम झाला असता? या विषयावर निबंध दिले आहे. माहिती वाचा.
प्रस्तावना:
आजचे युग हे विज्ञानाचे आणि तंत्रज्ञानाचे युग आहे. या युगातील मानवाचा सर्वात जवळचा सोबती म्हणजे ‘संगणक’. घर असो वा कार्यालय, शाळा असो वा अंतराळ केंद्र—प्रत्येक ठिकाणी संगणकाचा वावर आहे. पण कधी आपण विचार केला आहे का, की जर हा संगणक नसता तर आपले जीवन कसे असते? ही केवळ एक कल्पना असली, तरी ती आपल्याला संगणकाचे महत्त्व अधोरेखित करून देते.
माहितीचा आणि प्रगतीचा वेग:
संगणक नसता तर आज जगाची प्रगती इतक्या वेगाने झाली नसती. आज आपल्याला हवी ती माहिती एका क्लिकवर मिळते. संगणक नसता तर माहिती शोधण्यासाठी आपल्याला तासनतास ग्रंथालयातील शेकडो पुस्तके चाळावी लागली असती. माहितीचा प्रसार होण्यासाठी महिने आणि वर्षे लागली असती, ज्यामुळे संपूर्ण जगाच्या प्रगतीचा वेग मंदावला असता.
दळणवळण आणि संपर्क:
आज आपण ई-मेल, सोशल मीडिया आणि व्हिडिओ कॉलच्या माध्यमातून जगाच्या पाठीवर कुठेही असलेल्या व्यक्तीशी सेकंदात संवाद साधू शकतो. संगणक नसता तर आपण पुन्हा एकदा ‘पत्रांच्या’ युगात गेलो असतो. एखादा निरोप पोहोचण्यासाठी कित्येक दिवस वाट पाहावी लागली असती. रेल्वे, विमान किंवा बसचे आरक्षण करण्यासाठी आपल्याला आजही तासनतास लांब रांगांमध्ये उभे राहावे लागले असते.
बँकिंग आणि आर्थिक व्यवहार:
बँकिंग क्षेत्र तर संगणकाशिवाय अपंगच झाले असते. आज आपण ‘डिजिटल पेमेंट’ किंवा ‘ATM’ द्वारे सहज व्यवहार करतो. संगणक नसता तर बँकेतील सर्व नोंदी जाडजूड वह्यांमध्ये हाताने लिहाव्या लागल्या असत्या. हिशोबात चुका होण्याची शक्यता वाढली असती आणि साधे पैसे काढण्यासाठी सुद्धा दिवसभर बँकेत घालवावा लागला असता.
शिक्षण आणि आरोग्य:
कोरोनासारख्या जागतिक महामारीच्या काळात जर संगणक नसता, तर संपूर्ण शिक्षण व्यवस्था ठप्प झाली असती. ऑनलाईन शिक्षणामुळेच मुलांचे शैक्षणिक वर्ष वाचले. वैद्यकीय क्षेत्रातही एम.आर.आय (MRI), सीटी स्कॅन आणि अनेक जटिल शस्त्रक्रिया संगणकामुळेच शक्य आहेत. संगणक नसता तर अनेक असाध्य रोगांवर उपचार करणे कठीण झाले असते.
काही सकारात्मक बाजू:
दुसरीकडे, संगणक नसता तर मानवी नातेसंबंध अधिक दृढ असते. लोक एकमेकांच्या डोळ्यात बघून बोलले असते, मोबाईल किंवा लॅपटॉपमध्ये डोके खुपसून बसले नसते. डोळ्यांचे विकार, पाठदुखी आणि मानसिक तणाव यांसारख्या समस्या कमी असत्या. मुले मैदानावर खेळताना दिसली असती आणि माणसाचे जीवन अधिक नैसर्गिक असते.
निष्कर्ष:
थोडक्यात सांगायचे तर, संगणक हा आधुनिक मानवाचा अविभाज्य भाग आहे. संगणक नसता तर आपले जग आजच्या तुलनेत किमान 100 वर्षे मागे असते. जगणे खूप कठीण आणि संथ झाले असते. जरी संगणकाचे काही तोटे असले, तरी त्याने दिलेल्या सुविधा अनमोल आहेत. संगणक हा एक उत्तम ‘सेवक’ आहे, पण त्याला ‘मालक’ बनू न देणे, हे आपल्या हातात आहे.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे. या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By – Priya Dixit