दिवाळीच्या घाईगडबडीत फराळ बनवण्यासाठी गॅससमोर तासन्‌तास उभे राहणे खूप थकवणारे असते. यंदाच्या दिवाळीला तुमचा हाच त्रास कमी करण्यासाठी आणि वेळेची बचत करण्यासाठी, कमी वेळात आणि झटपट तयार होणारे ७ चविष्ट फराळाचे पदार्थ खालीलप्रमाणे आहेत:
१. बिना भाजणीची झटपट चकली (Instant Chakli)
पारंपरिक चकलीसाठी आधी भाजणी तयार करावी लागते, ज्यामध्ये खूप वेळ जातो. पण तुम्ही तांदळाचे पीठ आणि डाळव्याचे (फुटाण्याची डाळ) पीठ वापरून अवघ्या २० ते २५ मिनिटांत कुरकुरीत चकली बनवू शकता. गॅससमोर जास्त वेळ न थांबता ही चकली झटपट तळली जाते.
• साहित्य: २ कप तांदळाचे पीठ, १ कप डाळव्याचे (फुटाण्याची डाळ) पीठ, २ चमचे लोणी किंवा गरम तेल, १ चमचा ओवा, २ चमचे पांढरे तीळ, तिखट, मीठ आणि तळण्यासाठी तेल.
• कृती: डाळवे मिक्सरला बारीक करून चाळून घ्या. तांदळाच्या पिठात डाळव्याचे पीठ, तीळ, ओवा, तिखट, मीठ आणि मोहन (गरम तेल/लोणी) घालून मिक्स करा. कोमट पाण्याने पीठ मध्यम मळून घ्या. सोऱ्यामध्ये पीठ भरून चकल्या पाडा आणि मध्यम आचेवर कुरकुरीत तळून घ्या. भाजणीचा त्रास नसल्याने ही चकली अवघ्या २० मिनिटांत तयार होते.
२. पोह्यांचा चिवडा (Quick Poha Chivda)
पातळ पोह्यांचा चिवडा बनवणे अत्यंत सोपे आहे. पोहे कढईत जास्त वेळ भाजण्याऐवजी, तुम्ही ते थोडे उन्हात दाखवून किंवा मायक्रोवेव्हमध्ये २ मिनिटे गरम करून घेऊ शकता. त्यानंतर फक्त तेलात शेंगदाणे, काजू, कढीपत्ता, हिरवी मिरची आणि चिवडा मसाला तळून पोह्यांवर ओतायचा. हा चिवडा १५ मिनिटांत तयार होतो.
• साहित्य: आधा किलो पातळ पोहे, १ कप शेंगदाणे, अर्धा कप डाळवं, हिरव्या मिरच्यांचे तुकडे, कढीपत्ता, हळद, मोहरी, हिंग आणि तेल.
• कृती: गॅसवर तासन्‌तास पोहे भाजण्याऐवजी ते सकाळी २ तास उन्हात ठेवा किंवा मायक्रोवेव्हमध्ये २ मिनिटे गरम करा, यामुळे पोहे लगेच कुरकुरीत होतात. कढईत थोडे तेल घेऊन मोहरी, हिंग, मिरची, कढीपत्ता, शेंगदाणे आणि डाळवं तळून घ्या. त्यात हळद-मीठ घालून गॅस बंद करा आणि हे गरम फोडणीचे तेल कुरकुरीत पोह्यांवर ओतून व्यवस्थित मिक्स करा.
३. रव्याचे इन्स्टंट लाडू (Instant Rava Laddu)
रवा जास्त वेळ भाजण्याचा कंटाळा येत असेल, तर बारीक रवा तुपावर हलका भाजून घ्या. त्यात पिठीसाखर, वेलची पूड आणि थोडे कोमट दूध किंवा तूप घालून झटपट लाडू वळा. पाकातील लाडू बनवण्यापेक्षा हा प्रकार अत्यंत कमी वेळेत आणि गॅसचा कमीत कमी वापर करून होतो.
• साहित्य: २ कप बारीक रवा, १ कप पिठीसाखर, आधा कप साजूक तूप, पाव कप कोमट दूध, वेलची पूड.
• कृती: कढईत तूप गरम करून रवा फक्त ५-७ मिनिटे हलका सुगंध येईपर्यंत भाजून घ्या (जास्त लाल करू नका). रवा कोमट झाल्यावर त्यात पिठीसाखर आणि वेलची पूड मिसळा. मिश्रणाला बाईंडिंग येण्यासाठी वरून २-३ चमचे कोमट दूध शिंपडा आणि झटपट लाडू वळा. पाकाची झंझट नसल्याने हे लाडू बिघडत नाहीत आणि लवकर बनतात.
४. गव्हाच्या पिठाची किंवा मैद्याची शंकरपाळी (Shankarpali)
शंकरपाळी हा दिवाळीचा असा पदार्थ आहे जो अगदी पटापट बनतो. दूध, साखर आणि तूप एकत्र गरम करून त्यात पीठ मळून घ्या. लाटी लाटून शंकरपाळी कापून घ्या. ही शंकरपाळी तळायलाही खूप कमी वेळ लागतो आणि एकाच वेळी भरपूर शंकरपाळी तयार होतात.
• साहित्य: २ कप मैदा किंवा गव्हाचे पीठ, अर्धा कप साखर, अर्धा कप दूध किंवा पाणी, अर्धा कप तूप, तळण्यासाठी तेल.
• कृती: दूध, साखर आणि तूप एका पातेल्यात साखर वितळेपर्यंतच हलके गरम करा (जास्त उकळू नका). हे मिश्रण कोमट झाल्यावर त्यात बसेल तितके पीठ घालून घट्ट मळून घ्या. २० मिनिटांनी लाटी लाटून शंकरपाळी कापून घ्या. एकाच वेळी भरपूर शंकरपाळी कापून मध्यम आचेवर पटापट तळून घ्या.
५. डाळव्याचे लाडू (Maladu / Roasted Gram Laddu)
या पदार्थासाठी गॅसची अजिबात गरज पडत नाही! फुटाण्याची डाळ (डाळवं) मिक्सरमध्ये बारीक करून घ्या. त्यात पिठीसाखर, ड्रायफ्रूट्स आणि वितळलेले तूप घालून मिक्स करा आणि लाडू वळा. गॅस न पेटवता फक्त १० मिनिटांत तयार होणारा हा अत्यंत चविष्ट आणि पौष्टिक फराळ आहे.
• साहित्य: २ कप डाळवं (फुटाण्याची डाळ), १ कप पिठीसाखर, अर्धा कप वितळलेले साजूक तूप, वेलची पूड, ड्रायफ्रूट्सचे तुकडे.
• कृती: डाळवं मिक्सरमध्ये एकदम बारीक वाटून चाळून घ्या. एका परातीत हे पीठ, पिठीसाखर आणि वेलची पूड एकत्र करा. त्यात थोडे-थोडे कोमट तूप घालत मिश्रण एकजीव करा. आवडीनुसार ड्रायफ्रूट्स घालून लहान-लहान लाडू वळा. हा पदार्थ बनवण्यासाठी गॅस पेटवण्याची अजिबात गरज पडत नाही.
६. चॉकलेट आणि ड्रायफ्रूट्स बॉल्स (Chocolate Dry Fruit Laddus)
लहान मुलांच्या आवडीचा आणि आधुनिक पद्धतीचा हा फराळ आहे. खजूर, काजू, बदाम आणि अक्रोड मिक्सरमध्ये एकत्र थोडे जाडसर वाटून घ्या. याचे छोटे गोळे करून ते वितळलेल्या चॉकलेटमध्ये बुडवा आणि फ्रीजमध्ये सेट करा. हा फराळ बनवण्यासाठी गॅससमोर उभे राहण्याची अजिबात गरज नाही.
• साहित्य: १ कप मऊ खजूर (बिया काढलेले), अर्धा कप मिक्स ड्रायफ्रूट्स (काजू, बदाम, पिस्ता), २ चमचे कोको पावडर किंवा वितळलेले डार्क चॉकलेट.
• कृती: ड्रायफ्रूट्स मिक्सरमध्ये थोडे जाडसर वाटून घ्या. त्याच मिक्सरमध्ये खजूर फिरवून घ्या. आता खजूर आणि ड्रायफ्रूट्स एकत्र करून त्याचे छोटे गोळे (बॉल्स) वळा. हे गोळे वितळलेल्या चॉकलेटमध्ये बुडवून बटर पेपरवर ठेवा आणि १० मिनिटे फ्रीजमध्ये सेट करा. लहान मुलांचा आवडता गॅसमुक्त फराळ तयार!
७. मक्याचा चिवडा (Corn Flakes Chivda)
बाजारामध्ये तळण्यासाठी मक्याचे पोहे सहज मिळतात. हे पोहे तेलात टाकल्या टाकल्या लगेच फुलून वर येतात. अगदी ५ मिनिटांत सर्व पोहे तळून होतात. त्यात तळलेले शेंगदाणे, कढीपत्ता आणि चाट मसाला, लाल तिखट, मीठ एकत्र केले की चटपटीत चिवडा तयार होतो.
• साहित्य: २५० ग्रॅम मक्याचे पोहे (Corn flakes), अर्धा कप शेंगदाणे, १/४ कप काजू, २ चमचे पिठीसाखर, कढीपत्ता, चिवडा मसाला किंवा (हळद, तिखट, मीठ, आमचूर पावडर).
• कृती: कढईत तेल चांगले गरम करा. मक्याचे पोहे तेलात टाकताच ते लगेच फुलून वर येतात. झटपट सर्व पोहे तळून एका मोठ्या भांड्यात काढा. त्याच तेलात शेंगदाणे, काजू आणि कढीपत्ता तळून घ्या. पोहे गरम असतानाच त्यावर चिवडा मसाला, मीठ आणि पिठीसाखर घालून हलक्या हाताने मिक्स करा. ५ ते १० मिनिटांत चटपटीत चिवडा तयार होतो.
वेळ वाचवण्यासाठी काही सोप्या टिप्स:
• आधीच तयारी करा: शेंगदाणे, ड्रायफ्रूट्स कट करणे किंवा साखरेची पिठी करणे ही कामे आदल्या दिवशीच करून ठेवा.
• मायक्रोवेव्हचा वापर: ड्रायफ्रूट्स भाजण्यासाठी किंवा तूप वितळवण्यासाठी गॅसऐवजी मायक्रोवेव्हचा वापर करा.