हिवाळ्यात शरीराला उष्णता देणारी, पौष्टिक आणि तेलाचा एक थेंबही न वापरता तयार होणारी एक उत्तम डिश म्हणजे ‘वाफवलेले मुगाचे मुटके’ (Steamed Moong Dal Muthiya) किंवा ‘झटपट रवा-भाज्यांचे आप्पे / इडली’.

 

हिवाळ्यात ताज्या हिरव्या भाज्या मुबलक प्रमाणात उपलब्ध असतात. त्यांचा वापर करून बनवलेली ‘मेथी आणि बाजरीचे वाफवलेले मुटके’ ही रेसिपी आरोग्यासाठी अत्यंत फायदेशीर आणि चविष्ट लागते.

 

मेथी आणि बाजरीचे वाफवलेले मुटके (Zero Oil Recipe)

साहित्य:

बाजरीचे पीठ: १ कप (हिवाळ्यात बाजरी शरीराला उबदार ठेवते)

ताजी मेथी (बारीक चिरलेली): १ कप

किसलेले गाजर आणि कोबी: अर्धा कप (ऐच्छिक)

आले-लसूण आणि हिरव्या मिरचीची पेस्ट: १ चमचा

तीळ: १ मोठा चमचा (कॅल्शियम आणि उष्णतेसाठी उत्तम)

ओवा आणि जिरे: प्रत्येकी अर्धा चमचा

हळद आणि लाल तिखट: चवीनुसार

दही: २ मोठे चमचे (मुटके मऊ होण्यासाठी)

मीठ: चवीनुसार

कोथिंबीर: बारीक चिरलेली

कृती:

एका मोठ्या भांड्यात बाजरीचे पीठ, बारीक चिरलेली मेथी, गाजर, कोथिंबीर, तीळ, ओवा, जिरे, हळद, तिखट आणि मीठ एकत्र करा. 

यात आले-लसूण-मिरची पेस्ट आणि दही घालून सर्व साहित्य नीट मिक्स करा.

मेथी आणि दह्याला पाणी सुटते, त्यामुळे गरज भासल्यासच थोडे कोमट पाणी वापरून घट्टसर पीठ मळून घ्या. हाताला थोडे पाणी लावून या पिठाचे लांबट आकाराचे रोल (मुटके) तयार करा.

एका चाळणीला हलकेसे पाणी लावून हे रोल त्यावर ठेवा आणि कुकरमध्ये (शिट्टी काढून) किंवा स्टीमरमध्ये १५ ते २० मिनिटे वाफवून घ्या.

सुरी किंवा टूथपिक घालून तपासा; ती स्वच्छ बाहेर आली की मुटके शिजले आहेत असे समजावे. 

थोडे थंड झाल्यावर याच्या गोल चकत्या कापा.

 

सर्व्ह करण्याची पद्धत:

तेलाची फोडणी न देता हे गरमागरम मुटके पुदिना-कोथिंबिरीच्या हिरव्या चटणीसोबत किंवा लसणाच्या सुक्या चटणीसोबत खाण्यास द्या. हिवाळ्यातील सकाळच्या नाश्त्यासाठी किंवा संध्याकाळच्या हलक्या भुकेसाठी हा उत्तम पर्याय आहे.